page in english

Terenja van Dijk

projecten

8

Tegendruk

Geheime pers tijdens de tweede Wereldoorlog

In opdracht van Stadsbibliotheek Antwerpen en Amsab, Instituut voor Sociale Geschiedenis [2004]

Scenography and production of exhibition; direction and production of film ‘Witnesses’

De sluikpers - geschriften van het verzet tegen de Duitsers en haar aanhangers tijdens de Tweede wereldoorlog - getuigt van een dramatische tijd waarin democratie en mensenrechten in een diepe crisis verkeerden Deze geheime pers illustreert op indringende wijze de kracht van het woord en geweldloos verzet.

De tentoonstelling ‘Tegendruk’ confronteert de bezoeker in eerste instantie alleen met officiële, door de bezetter gecontroleerde pers: zorgvuldig vormgegeven propaganda zoals het geïllustreerde tijdschrift Signaal, affiches en het juichende filmjournaal over de 100.000ste Belgische arbeider die naar Duitsland vertrekt.

› extra & downloads

Tentoonstelling

De sluikpers is verborgen in lades en achter luiken, alleen verkrijgbaar ‘onder de tafel’ net als tijdens de Tweede Wereldoorlog. In de stilte van de kleine zijnissen tonen dia’s opmerkelijke tekstcitaten uit de sluikpers. De thema’s waarmee de citaten zijn geselecteerd - zoals o.a. collaboratie, voedselbevoorrading, werkgelegenheid, humor - worden ingeleid door een foto en tekst aan de buitenkant van de nis.

De tentoonstelling dwingt kritisch te kijken naar de media en de feiten in tijden van oorlog en bezetting.

Film

Een film met getuigenissen van een aantal oud-verzetsmensen toont hoe mannen en vrouwen het principe van de vrije drukpers in de praktijk brachten met de inzet van hun eigen leven, hoe zij keuzes maakten, zonder zich altijd te realiseren wat daarvan de consequenties zouden zijn.

Hiernaast een fragment uit de film met Jeanne Brabants en Staf Vivys.

Colofon
Een initiatief van:
  • Stadsbibliotheek Antwerpen
  • An Renard Amsab
  • Instituut voor Sociale Geschiedenis
  • Martine Vermandere
  • De tentoonstelling vertrekt vanuit de collecties ’geheime pers’ of ‘sluikpers’ in de Stadsbibliotheek Antwerpen en van Amsab-Instituut voor Sociale Geschiedenis.
Concept
Inhoud
  • Bruno De Wever
  • Jan Laplasse
  • Karolien Steen
  • Gert De Prins
  • Dirk Martine
  • Roel Vandewinkel
  • Terenja van Dijk
  • An Renard
  • Martine Vermandere
Vorm
  • Terenja van Dijk
Vormgeving
  • Terenja van Dijk i.s.m. Randoald Sabbe
  • Met bijzondere dank aan de ateliers van Bijzondere Opdrachten van de stad Antwerpen
Audiovisuele producties
Regie en productie
  • Terenja van Dijk
Camera en geluid
  • Jess De Gruyter
Montage
  • Jess De Gruyter en Terenja van Dijk
Interviews
  • Gert De Prins
  • Jan Laplasse
Techniek diapresentatie
  • Ludo Engels (LEAV)
Techniek audiovisuele presentatie
  • Patrick Hermans (Sony)
Teksten
  • Bruno De Wever
  • Gert De Prins
  • Jan Laplasse
  • Karolien Steen
  • Terenja van Dijk
  • Martine Vermandere
Getuigen
  • Jeanne Brabants
  • Louise Reyniers
  • Gustaaf Vivys
  • Sylvia
  • Roger en Eddy Ceulemans
Publicatie
  • Tegendruk
  • Geheime pers tijdens de Tweede Wereldoorlog Redactie: Paule Verbrugge
  • Amsab
Met wetenschappelijke ondersteuning van
  • SOMA Studie en Documentatiecentrum Oorlog en Hedendaagse Maatschappij: Jan laplasse
  • Fabrice Maerten
  • Dirk Martin
  • Karolien Steen
  • Vakgroep Nieuwste Geschiedenis van de Universiteit Gent: Bruno De Wever
Partners
  • Archief –en documentatiecentrum van de verzetsorganisatie Witte Brigade - Fidelo
  • Met steun van Erfgoedcel van de stad Antwerpen
  • Tegendruk behoort tot het historische luik van Antwerpen Boekenstad ABC 2004